Dođi arhiva

Jasenovac - anatomija sećanja

Jasenovac - anatomija sećanja

Posetioci Sajma knjiga ove godine imaju priliku da u Hali 2 (nivo C) pogledaju izložbu fotografija  'Jasenovac – anatomija zaborava'. 

Izložba je posvećena žrtvama logora za istrebljenje Srba, Jevreja i Roma u Jasenovcu i Donjoj Gradini. Zajedničkim snagama izložbu su priredile Narodna i Univerzitetska biblioteka Republike Srpske povodom 70 godina od završetka Drugog svetskog rata. Autori izložbe su Vanja Smulja i Spomenka Kuzmanović, a prvi put je predstavljena u Londonu, februara prošle godine.

U popularnu kulturu tragedija Jasenovca upisala se romskom pesmom Ederlezi. Najpoznatija verzija ove pesme je Đurđevdan, u izvođenju grupe Bijelo dugme. 

‘Ederlezi’ je naziv za praznik proleća, koji predstavlja romsku varijantu  Đurđevdana. Navodno, Romi odvođeni u Jasenovac pevali su ovu pesmu na putu do logora, a prema nekim tvrđenjima, pesma je i nastala u jednom od vozova kojima su zarobljeni ljudi transportovani. U prilog ovoj teoriji svedoči tekst originalne pesme: 

 Sa o Roma babo, e bakren chinen                                         All the Roma, dad, slaughter lambs
 A me, chorro, dural beshava                                                  But me, poor, I am sitting apart
 Romano dive, amaro dive                                                      A Romany day, our day                       
 Amaro dive, Ederlezi                                                             Our day, Ederlezi 


Ideja izložbe je da pozove na međusobno pomirenje različitih verskih i etničkih grupa koje danas žive na teritoriji Bosne i Hercegovine, Hrvatske i Srbije.

Autorka: Jovana Georgievski

Fotografija je preuzeta sa sajta Spomen područje Jasenovac.

Najnovije